Pages

Powered by Blogger.

Wednesday, 20 June 2018

Kỳ diệu những ngôn ngữ của hạnh phúc

Cách tư duy, quan niệm, thậm chí là cách sống của một dân tộc để hướng đến niềm vui, hạnh phúc có thể tìm thấy trong ngôn ngữ như thế nào?

100 cách để được hạnh phúc đã vừa được tiết lộ trong một cuốn sách hướng đến sự vui tươi, viên mãn trong cuộc sống, do một vị giáo sư người Anh có tên Tim Lomas thực hiện.
Cuốn sách miêu tả 100 từ ngữ dành để chỉ xúc cảm vui tươi trong các ngôn ngữ đa dạng trên khắp thế giới, với những nét nghĩa thú vị, cho thấy cách tư duy, quan niệm, thậm chí là cách sống của một dân tộc để hướng đến niềm vui, hạnh phúc. Cuốn sách vừa được ra mắt trong tháng này đã thu hút sự quan tâm chú ý của những trang bình sách.
Theo tác giả, rất khó để trả lời một người có đang hạnh phúc tuyệt đối hay không bởi hạnh phúc là một khái niệm quá đỗi rộng lớn và trừu tượng. Nhưng trong ngôn ngữ, những từ dành để chỉ xúc cảm vui tươi, tích cực lại vô cùng nhiều và có phần cụ thể hơn. Mỗi ngôn ngữ đều có vô số những từ dành để chỉ những cung bậc của niềm vui, hạnh phúc.
Giảng viên làm việc tại Đại học East London (Anh) - ông Tim Lomas - đã vừa cho ra mắt cuốn "The Happiness Dictionary" (Từ điển Hạnh phúc) để phân tích những từ ngữ miêu tả niềm vui trong các ngôn ngữ khác nhau, để thấy rằng có rất nhiều cách cảm nhận niềm vui trong cuộc sống với những nét văn hóa đa dạng.
Giáo sư Lomas đã đi đến nhiều nơi trên thế giới để tìm kiếm hơn 100 thuật ngữ "từ A đến Z" nói về niềm vui, hạnh phúc. Chẳng hạn "abbiocco" - một từ tiếng Ý chỉ cảm giác dễ chịu pha chút uể oải sau khi ăn một bữa thật ngon miệng; hay "zanshin" - một từ tiếng Nhật để chỉ nghệ thuật duy trì sự thư thái ngay cả khi đối diện với những nguy cơ.
Dưới đây là một vài từ thú vị khác được đề cập trong cuốn sách có thể truyền cảm hứng cho bạn, không chỉ để vui tươi hơn, mà còn để biết rằng, hóa ra những xúc cảm rất đời thường cũng được đặt tên trong một số ngôn ngữ trên thế giới...
Fika
Người Thụy Điển mỗi ngày có hai khung giờ dành để uống cà phê, đó là vào giữa giờ làm việc buổi sáng và giữa giờ làm việc buổi chiều. Vào những khung giờ này, sẽ là rất bình thường khi thấy người Thụy Điển nghỉ giải lao, đi pha tách cà phê và cùng nhau tận hưởng "fika".
Nhiều công ty ở đây quy định giờ dành cho "fika", thường là vào 10h sáng và 3h chiều. Các nhà quản lý có thái độ tích cực đối với "fika" vì tin rằng điều này giúp các nhân viên hiểu nhau hơn.
Kefi
Người Hy Lạp có truyền thống tận hưởng những khoái lạc trong cuộc sống đã từ hàng ngàn năm nay, họ có vị thần rượu Dionysius. Để tôn vinh vị thần này, người ta uống và nhảy múa đến một trạng thái lâng lâng như quên đi thực tại. Đó chính là tinh thần của "kefi".
Kintsugi
Đây là một nghệ thuật có ẩn chứa nhiều ý nghĩa sâu xa trong văn hóa Nhật, khi người ta hàn gắn những món đồ gốm sứ bị vỡ bằng một thứ chất liệu màu vàng, khi hoàn tất, món đồ liền lại như cũ nhưng các vết nứt vỡ giờ đây trở thành chi tiết trang trí trên món đồ với những đường chạy màu vàng từ chất keo kết dính.
Kintsugi là một nghệ thuật hàn gắn, vừa đẹp đẽ vừa hữu dụng, và còn ẩn chứa bài học sâu sắc về cuộc sống, đó là mọi "vết sẹo" tạo ra bởi cuộc đời đều xứng đáng để vị chủ nhân vui sướng, tự hào.
Koi no yokan
Đây là một cụm từ trong tiếng Nhật có thể hiểu là "yêu từ cái nhìn đầu tiên" nhưng nó còn có nghĩa đẹp hơn thế nữa, giống như lóe lên một tia sáng của trực giác khi lần đầu gặp một ai đó, người ta đã biết ngay - người này rồi sẽ thân thiết, gắn bó với ta.
Trong tiếng Hy Lạp cũng có một từ tương tự - "koinonia" - có nghĩa là "cảm thấy gắn bó với ai đó ngay khi mới gặp mặt".
Morgenfrisk
Đây là một từ trong tiếng Đan Mạch, có nghĩa là "buổi sáng tươi mới", một cảm nhận vui tươi khi thức dậy sau một giấc ngủ ngon và hứng khởi bắt đầu một ngày.
Mudita
Cách dễ nhất để lan truyền niềm vui là hãy gửi đi nụ cười. Trong ngôn ngữ cổ xưa của Ấn Độ, "mudita" hàm chứa nội dung về cách sống nhân ái của những người tin theo đạo Phật, dành để chỉ niềm vui khi nhìn thấy những người khác được vui.
Ngược lại, trong cuộc sống, khi một người tỏ ra vui mừng cho người khác, nhưng trong lòng thì hậm hực ghen ghét đố kỵ, đó là xúc cảm trái ngược - "murdita".
Turangawaewae
Từ này nằm trong ngôn ngữ của người Maori sống ở New Zealand, dịch ra có nghĩa là "chỗ đứng". Đó là xúc cảm hài lòng, mãn nguyện khi biết vị trí của mình trong đời sống.
Từ này khá gần với cụm từ "umuntu ngumuntu ngabantu" của người Zulu ở Nam Phi, có nghĩa là "một người biết mình qua những người khác xung quanh".
Utepils
Trong tiếng Na Uy, "utepils" có nghĩa là niềm vui khi uống bia ngoài trời.
Vidunder
Niềm vui có thể tìm thấy trong những điều bình thường, nhưng để thực sự tận hưởng cuộc sống đời thường, chúng ta cũng phải trải nghiệm những điều… khác thường. và người Thụy Điển gọi đó là "vidunder".
Đó có thể là chứng kiến một hiện tượng thiên nhiên kỳ vĩ, là chinh phục một dãy núi, chiêm ngưỡng một tác phẩm nghệ thuật... Bất kể đó là gì, "vidunder" là cảm giác về sự ngoạn mục, để thấy rằng cuộc sống thật lớn lao, nhiều hơn rất nhiều những gì ta biết.
Bích Ngọc
Theo Daily Mail

Monday, 4 June 2018

637 hồ sơ được đề nghị xét tặng Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú

Bộ VHTT&DL đang lấy ý kiến danh sách hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hoá phi vật thể lần thứ II.
Theo đó, thực hiện kế hoạch xét tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể lần thứ II, Hội đồng chuyên ngành cấp Bộ đã tổ chức phiên họp toàn thể để xét 103 hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân và 740 hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể lần thứ II do 59 Hội đồng cấp tỉnh gửi hồ sơ. Các lĩnh vực văn hoá phi vật thể bao gồm: Nghệ thuật trình diễn dân gian, Tri thức dân gian, Tập quán xã hội và tín ngưỡng.
Kết quả, Hội đồng cấp Bộ đã thông qua danh sách 67 hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân và 570 hồ sơ đề nghị xét tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể đạt tỷ lệ phiếu đồng ý từ 90% tổng số thành viên Hội đồng chuyên ngành cấp Bộ.
Biểu diễn ca trù.
Biểu diễn ca trù.
Theo đó, danh sách hồ sơ đủ điều kiện trình Hội đồng cấp Nhà nước xét danh hiệu Nghệ nhân nhân dân dẫn đầu là TP. Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh với 7 hồ sơ, Thừa Thiên Huế (6 hồ sơ), Phú Thọ (6 hồ sơ), Sóc Trăng, Bắc Ninh, Bình Định mỗi tỉnh có 4 hồ sơ, Quảng Ngãi, Lạng Sơn mỗi tỉnh có 3 hồ sơ…
Danh sách hồ sơ đủ điều kiện trình Hội đồng cấp Nhà nước xét danh hiệu Nghệ nhân ưu tú dẫn đầu là Kom Tum (31 hồ sơ), Nghệ An (26 hồ sơ), Đắk Lắk (24 hồ sơ), Thanh Hóa (23 hồ sơ), Đắk Nông (21 hồ sơ)…
Thực hiện quy định của Chính phủ quy định về quy trình, thủ tục xét tặng của Hội đồng chuyên ngành cấp Bộ, Bộ VHTT&DL đăng tải Dự thảo danh sách hồ sơ được Hội đồng chuyên ngành cấp Bộ xét đủ điều kiện trình Hội động cấp Nhà nước xét tặng tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể từ ngày 30/5 đến hết ngày 19/6 để lấy ý kiến của nhân dân trước khi Hội đồng chuyên ngành cấp Bộ hoàn thiện hồ sơ trình Hội đồng cấp Nhà nước theo quy định.
Hà Tùng Long

Nguyên PGĐ Bệnh viện K vạch mặt "sát thủ" gây ung thư dạ dày: Ai cũng nên biết để tránh

Thực phẩm ảnh hưởng tới dạ dày
Ung thư dạ dày là dạng ung thư hay gặp ở nhiều nước trên thế giới như Hàn Quốc, Nhật Bản… Tại Việt Nam, ung thư dạ dày cũng có tỉ lệ mắc cao, đứng thứ 2 sau ung thư phổi ở nam giới và thứ 3 ở nữ giới.
PGS Hiển cho biết, các yếu tố gây ung thư dạ dày gồm hai yếu tố nội sinh và yếu tố ngoại sinh, trong đó ngoại sinh chiếm tới 80%.
Nguy cơ ngoại sinh đầu tiên phải đề cập đến là chế độ ăn uống, trong đó bao gồm các yếu tố:
Ăn mặn : Chế độ ăn nhiều muối, ăn mặn trên 5 gam muối một ngày không chỉ có tác hại đối với tim mạch, mà ăn mặn còn làm tan các chất nhầy phủ trên niêm mạc dạ dày làm cho các chất độc, các chất có khả năng gây ung thư có trong thức ăn tiếp xúc trực tiếp với các tế bào niêm mạc dạ dày gây tổn thương tế bào đó, lâu dần sẽ dẫn đến ung thư.
Ăn đồ muối chua: PGS Hiển cho biết, người ta thấy tỷ lệ gây ung thư dạ dày ở các nước Âu Mỹ có liên quan đến các phương pháp bảo quản thịt, cá ướp đường muối sang tủ lạnh, các dân tộc có thói quen ăn dưa muối, cà muối, cá muối mặn…
Thịt chiên rán: Một số nơi có thói quen ăn thịt chiên rán, thậm chí chiên đi rán lại nhiều lần, dùng dầu mỡ đã cháy bán lại thường có tỷ lệ ung thư cao hơn dân ở các vùng khác, nhất là ung thư dạ dày. Thực phẩm chế biến ở nhiệt độ cao có thể biến các chất không gây ung thư thành các chất gây ung thư ngay cả với dầu rán và mỡ.
Tồn dư độc chất: PGS Hiển cho biết, những năm 80 của thế kỷ trước bệnh ung thư rất ít, gần đây tỷ lệ bệnh gia tăng và có thể vấn đề an toàn thực phẩm ở các nước đang phát triển như Việt Nam là một vấn nạn.
Thực phẩm tồn dư thuốc trừ sâu, kích thích tăng trưởng, tăng trọng, nhất là thuốc bảo quản thực phẩm không chỉ gây ngộ độc thực phẩm ngay trước mắt mà về lâu dài còn có thể gây ung thư cho người dùng thường xuyên với liều không gây ngộ độc cấp tính.
Thuốc lá : Yếu tố gây ung thư nữa đó là hút thuốc lá, nhiều người nghĩ thuốc lá chỉ gây ung thư phổi nhưng thực tế, nó không chỉ liên quan đến ung thư phổi mà còn liên quan rất nhiều loại ung thư khác, trong đó có uống thư dạ dày. Hút thuốc lá và béo phì làm tăng tỷ lệ ung thư dạ dày 1/3 ở các nước đang phát triển.
Trong những năm gần đây, số liệu nghiên cứu các bệnh viện ở Việt Nam cho thấy, tỷ lệ ung thư dạ dày 1/3 trên đang tăng lên. Người hút thuốc lá ở nước ta thuộc vào dòng cao nhất nhì thế giới về nguy cơ mắc bệnh và không có dấu hiệu giảm,. Thậm chí giới trẻ có xu hướng tăng vai trò của thuốc lá thụ động nguy hiểm hơn cả thuốc lá chủ động bởi, không có loại thuốc lá nào mà không độc hại kể cả thuốc lá điện tử.
Bia rượu : Những người thường xuyên uống uống rượu nặng, nghiện rượu không chỉ gây xơ gan, ung thư gan còn liên quan tới ung thư dạ dày. Chế độ ăn thiếu rau xanh hoa quả tươi bao gồm các vitamin A, C, E cũng là yếu tố thuận lợi gây ung thư dạ dày.
Nguyên PGĐ Bệnh viện K vạch mặt sát thủ gây ung thư dạ dày: Ai cũng nên biết để tránh - Ảnh 1.
Ăn mặn cũng là yếu tố nguy cơ gây ung thư dạ dày. (Ảnh minh họa)
Vi khuẩn: Yếu tố nhiễm trùng xoắn khuẩn HP được xem là yếu tố nguy cơ lớn của ung thư dạ dày, đặc biệt là ung thư dạ dày 1/3 dưới, nhất là ung thư vùng hang môn vị, loại ung thư thường gặp nhất ở Việt Nam.
PGS Hiển cho biết, vi khuẩn khuẩn HP là loại vi khuẩn duy nhất sống được trong môi trường dạ dày nơi có độ đậm đặc axit HCL rất cao.
HP làm viêm teo niêm mạc, niêm mạc di sản type ruột là những tổn thương điển hình của niêm mạc dạ dày. Một số tác giả nghiên cứu còn cho rằng, viêm niêm mạc dạ dày di sản type ruột là tiền ung thư. Trong khi đó tại nước ta, tỷ lệ nhiễm HP tăng dần theo tuổi từ 60 tuổi trở lên có tới 85% dân số nhiễm HP. Tuy nhiên, chủng có thể gây ung thư dạ dày chỉ chiếm 5%.
HP lây trực tiếp qua thức ăn, tay chân bẩn không rửa trước khi ăn…
Bệnh có di truyền?
Trong ung thư dạ dày, yếu tố nội sinh chiếm 20% nhưng giữ vai trò quyết định. PGS Hiển cho biết, một số trường hợp ngoại sinh tác động với cường độ mạnh, thời gian tác động dài gặp các yếu tố nội sinh khiến bệnh xuất hiện sớm.
Các chuyên gia nghiên cứu khẳng định có gen di truyền trong ung thư dạ dày, tuy nhiên yếu tố gia đình cũng được nhắc tới. Một số báo cáo từ 1% đến 3% ung thư dạ dày có liên quan tới yếu tố gia đình, những người thừa hưởng một hệ thống gen sẽ bị tổn thương từ gia đình sẽ có tỷ lệ ung thư cao.
Nguyên PGĐ Bệnh viện K vạch mặt sát thủ gây ung thư dạ dày: Ai cũng nên biết để tránh - Ảnh 2.
(Ảnh minh hoạ)
Những người có tiền sử cắt dạ dày vì bệnh lành tính trong thời gian dài, khả năng mắc ung thư dạ dày trong phần đời còn lại rất cao sau 10 năm, gấp 1,5 lần người bình thường, cứ thêm 5 năm thì khả năng tăng thêm ung thư thêm 0,5 %. Những người trong gia đình có người thân hoặc bạn thân bị bệnh đa polyp thì khả năng ung thư dạ dày cao hơn.
Ung thư dạ dày khó điều trị trừ khi được phát hiện ở giai đoạn sớm (trước khi nó bắt đầu xâm lấn). Trong khi đó, bệnh ung thư dạ dày ở giai đoạn sớm rất ít triệu chứng, bệnh thường diễn tiến xa mới được chẩn đoán.
Triệu chứng ung thư dạ dày thường mờ nhạt, càng giai đoạn muộn các triệu chứng càng nặng và kèm theo tình trạng này gầy sút cân không rõ nguyên nhân. Ngoài ra, người bệnh bị nôn thức ăn sau 2-3 giờ, hoặc nôn thức ăn của bữa trước, sờ thấy khu vực thượng vị, nôn ra máu, đại diện phân đen, sờ thấy hạch ở thượng đòn trái… là bệnh đã ở giai đoạn xâm lấn.
Cách phát hiện ung thư dạ dày tốt nhất là nội soi ống mềm, nếu có tổn thương nghi ngờ ung thư thì bấm sinh thiết để tìm tế bào ác tính sớm nhất.
Ðiều trị ung thư dạ dày có thể bao gồm phẫu thuật, hóa trị, có hoặc không kết hợp với xạ trị. Tiếp cận với những điều trị mới như là sinh hóa trị liệu và cải tiến những phương pháp đang dùng hiện hành được đưa trên những thử nghiệm lâm sàng. Bệnh nhân có thể dùng đơn thuần hoặc kết hợp nhiều phương pháp điều trị.
Theo Ngọc Anh
Trí thức trẻ
 
Blogger Templates